Lo vièlh òme e lo festenal de jazz

 Coma soi la companha ideala, faguèri present a l'Amorós per Nadal d'un pass per doas personas per un festenal de jazz al còr de Bretanha e de l'estiu, que i jòga un de sos grops favorits del moment.

Tuba Skinny i jògan los dos primièrs jorns, mas coma soi generosa, preni lo pass pels quatre jorns.

Anam al primièr concèrt del festenal que son una femna e son marit que jògan a dos sus un solet piano. Es meravilhós de tecnica, de virtuositat e de trabalh. Mas son biais de se crosar las mans, de se passar per dessús, me geina un pauc, ai l'impression d'espiar un parelh que fa sas causas.

Lo concèrt s'acaba e me'n vau cap a la beguda e cap als comuns, o l'invèrs.

E aquí te vesi una femna que buta una cadièra de ròdas que dessús i a un vièlh de l'atge de Totankamon que l'aviái reperat dins lo public a primièra fila pendent lo concert (nosautres eriam a la segonda, que la primièra la resèrvan al mond en situacion d'andicap e an ben rason).

Arriban a la cima de l'escalièr pas gaire segur, que la rampa es una còrda moligassa e la femna es entrepachada e lo papet ditz "Pòdi davalar a pè". Arribi darrièr, fòrta de mon experiéncia de vièlhs de tota mena, e li disi "vos ajudi? Me donatz lo braç?" E aquí davalam balin-balan el e ieu aquel escalièr bomba-cuol. E li fau "Aital se tombam, tombarem ensem" e risèm. Me demanda s'ai pogut escotar lo duo de pianistas, vau per respondre que sa filha arriba, una galeta a la man per lo gostar del papet (sèm en Bretanha! ), inquieta o rassegurada de veire que son paire davala pas solet. E li fau "on descend tranquillement". "oh vous êtes du Sud, vous." E li conta a son paire qu'a vist de mond de Brussèlas. E lo papet me fa "Ah vous êtes de Bruxelles?" "Mais non, elle est du Sud on a dit" "oui, voilà, du Sud de Brussèlas". A a a. Sèm arribats, daissi lo papet a sas dròllas, desiri a tota la familha de bons concèrts, un bon festenal, un bon gostaron, mercés, adissiatz.

Vesi qu'a la beguda, per lo manjar , i a solament de causas amb de lactòsi, e ara qu'i soi intoleranta, e qu'ai pas pres ma potinga anti-caganha pòst lactòsi., me demòra pas que de tornar a ma cadièra per escotar lo concèrt tant esperat.

Lo concèrt comença e a un moment fan montar sus l'empont lo papet, que va jogar amb eles.

Mas abans, lo papet a un parelh de causas de contar : 

- a 93 ans.  - lo mond aplaudisson

- es un dels darrièrs subrevivents de l'Olocauste. Sa maire l'escampèt del trin que la menava, ela e sos dos enfants, a Auschwitz. Aviá un desenat d'annadas. Sa maire e sa sòrre moriguèron assassinadas pels nazis.

Ieu demòri palficada, de l'emocion de l'istòria òrra, e que veni d'ajudar e de mancar de far tombar un òme de l'istòria tant importanta qu'a subreviscut als nazis. 

Mas de qué fa sus l'empont ? 

Contunha :

- sa sòrre èra una granda pianista, e en sovenir e en omenatge a sa sòrre , se botèt al piano e faguèt pianista de jazz e que se botèt aquí dedins per subreviure a aquelas pèrdas

- en 2020 amb lo confinament descubriguèt Tuba Skinny, tornèt ausir lo jazz de sa joinessa, faguèron de visioconferéncias lo papet e lo grop per jogar amassa, e una amistat nasquèt.

E ara que lo grop american es en Euròpa, l'an convidat lo papet a jogar amb eles sus un parelh de tròces. 

Lo papet es al piano, la baile del grop agacha que lo papet es lèst e pòt ausir o veire las consignas e començan. 

Aquò swinga coma cal. 

La musica empòrta tot e totes, doblidam que lo tipe que jòga lo piano ten tot juste sus sas patas, qu'es lo primièr còp que jòga amb lo grop e que ven de nos contar una de las istòrias mai tragicas de nòstra epòca. Aquò fonciona. 

Jògan un parelh de tròces.

Standing ovation. Lo papet saluda tant e mai, es una rockstar. 

Fuck los nazis, visca lo jazz.

Lo papet, aquò es Simon Gronowski https://fr.wikipedia.org/wiki/Simon_Gronowski, enfant amagat salvat del nazisme, n'avètz benlèu ausit parlar, conta ara son istòria tan coma pòt. Es important, es totjorn estat important mas ara encara mai, que lo negacionisme naseja e l'extrèma drecha es encara ben installada. Soi esmoguda de l'aver crosat, d'aver escotat son istòria de sa boca e de l'aver vist se congostar de jogar amb son grop preferit, de lo veire complir un sòmi a mai de 90 ans, e d'aver una pensada per sa maire, qu'escampèt son dròlle del tren per li permetre de viure, e quina vida qu'aurà aguda l'òme.

Tot aquò es disponible sus youtube, perque ara, quand sès a viure de causas clafidas d'emocions, i a totjorn quauqu'un per lo filmar e lo metre en linha : 

lo concert del grop en Bretanha , concèrt en entièr, dont los dos tròces amb Simon Gronowski  : https://youtu.be/u6M76OoImA4?si=6lZI8FrzFkwjqBhs

lo primièr concèrt virtual que faguèron : 

E l'asard fa que quauques jorns aprèp, agachèri La plus précieuse des marchandises de Michel Hazanavicius. 

A l'asard?